γνωμικα

Γνωμικολογικον

Αποφθέγματα, Γνωμικά,  Αφορισμοί, Ρητά, Παροιμίες και άλλα
www.gnomikologikon.gr
 
 


My "other" sites:

Ελληνικές Παροιμίες

greek proverbs

σελίδα 9 από 17

«προηγούμενη σελίδαεπόμενη σελίδα»

Ανθρώπινες σχέσεις

  • Ο που ‘χει σύντροφο, έχει αφέντη.
  • Ψόφησε το βόδι μας, πάει η κολιγιά μας.
  • Μαζί δεν κάνουμε και χώρια δεν μπορούμε.
  • Κοντακιανός λογαριασμός, παντοτινή αγάπη.
  • Ας μ’ αγαπούν οι επίσκοποι, κι ας με μισούν οι διάκοι.
  • Βάρα για να σε φοβούνται ή κλαίγε για να σε λυπούνται.
  • Κάπου με είδες, κάπου σε ξέρω, κάπου σε παραγνωρίζω.
  • Γι’ αυτό σ’ έκανα κουμπάρο, για να μπαίνεις με το θάρρο.
  • Συμπεθέροι και κουμπάροι, τον πρώτο χρόνο έχουν τη χάρη.
  • Καλύτερα από μακριά και αγαπημένοι παρά από κοντά και μαλωμένοι.
  • Όπου αγαπάς κατούρησε και όπου μισείς χτενίσου και όπου πολύ-πολύ μισείς, κάτσε κι απονυχίσου.

Γείτονες

  • Ο Θεός κι ο γείτονας.
  • Δε σώνονται οι γειτόνοι.
  • Ό,τι δεν ομοιάζει μήτε γειτονιάζει.
  • Μακριά ο αδερφός και σιμά ο γείτονας.
  • Ο κακός γείτονας κάνει τον καλό νοικοκύρη.
  • Για δέστε με γειτόνισσες, πλεμόνια τηγανίζω.
  • Έχετε γεια γειτόνισσες κι εγώ ψηλά αρμενίζω.
  • Πρώτη βοήθεια του θεού, δεύτερη του γειτόνου.
  • Αντιπατώ κι αντιλαλώ για τους κακούς γειτόνους.
  • Έχε καθάριο πρόσωπο, για τους κακούς γειτόνους.
  • Συμπεθεριά και κουμπαριά μακριά από τη γειτονιά.
  • Άζωστος τρέχει ο γείτονας και ο συγγενής ζωσμένος.
  • Του γειτόνου μας ο σκύλος, γείτονας είναι κι εκείνος.
  • Ο κακός χρόνος περνάει, ο κακός γείτονας δεν περνάει.
  • Ένας φράχτης στην αυλή τη φιλία με το γείτονα κρατεί.
  • Όποιος περιμένει από τη γειτονιά, γεύεται μα δε δειπνά.
  • Τούμπανα στη γειτονιά σου, δέξου τα και στη γωνιά σου.
  • Όταν ακούς την αρκούδα στου γείτονα την αυλή, καρτέρα τη και στη δική σου.
  • Έχετε γεια γειτόνισσες, πάω να κοινωνήσω,
    και άμα γυρίσω απ’ την εκκλησιά, έρχομαι να σας βρίσω.

Αλληλεπίδραση

  • Κοντά στα ξερά καίγονται και τα χλωρά.
  • Κοντά στο βασιλικό, ποτίζεται κι η γλάστρα.
  • Το ‘να χέρι νίβει τ’ άλλο και τα δυο το πρόσωπο.
  • Άνθρωπος που δεν βλάπτει αυτός και δεν ωφελεί.
  • Με στραβό σαν κοιμηθείς, το πρωί θ’ αλληθωρίζεις.
  • Ο άντρας μου στα χάρβαλα, κι εγώ στα χαρβαλώματα.
  • Μ’ όποιον δάσκαλο καθίσεις, τέτοια γράμματα θα μάθεις.
  • Όσο βαραίνει ένας άνθρωπος, δε βαραίνει ο κόσμος όλος.

Αγάπη & Έρωτας

  • Ο έρως χρόνια δεν κοιτά.
  • Αγάπη δίχως πείσματα, φαΐ δίχως νοστιμάδα.
  • Όποιος χάνει στα χαρτιά, κερδίζει στην αγάπη.
  • Μήτε νύχτα δίχως μέρα, μήτε νιος δίχως αγάπη.
  • Εις υγείαν των ερώτων, το ποτήριον το πρώτον.
  • Όποιος θέλει ν’ αγαπήσει, θέλει να χασομερήσει.
  • Η αγάπη πύργους καταλεί και κάστρα ρίχνει κάτω.
  • Καινούργια αγάπη πιάνεται, παλιά δε λησμονιέται.
  • Μάτια που δεν βλέπονται, γρήγορα λησμονιούνται.
  • Σαν θέλει η νύφη κι ο γαμπρός, τύφλα να ‘χει ο πεθερός.
  • Καλύτερα να είσαι η αγάπη ενός γέρου παρά η σκλάβα ενός νέου.
  • Χωρίς αέρα το πουλί, χωρίς νερό το ψάρι, χωρίς αγάπη δε βαστούν κόρη και παλικάρι.
  • Η αγάπη σου είναι ψεύτικη σαν τ’ Απριλιού το χιόνι, πρωί-πρωί απλώνεται, το μεσημέρι λειώνει.
  • Η νυκτερίδα κι ο λαγός και δαίμων και αγάπη
    τα τέσσερα δαιμόνια την νύκτα ου κοιμούνται.
  • Όποιος θέλει ν' αγαπήσει, θέλει να χασομερήσει, θέλει άσπρα να ξοδιάσει και να μη τα λογαριάσει.

Άντρας & Γυναίκα

  • Χαρά στον άντρα το ζεστό και τη γυναίκα κρύα.
  • Κεράτωνε τον άντρα σου και μάγια μην του κάνεις.
  • Τα πολλά πνίγουν τον άντρα και τα λίγα τη γυναίκα.
  • Τον άνδρα η γυναίκα του τον κάνει και βεζίρη και ρεζίλι.
  • Ο άντρας μου με κάνει χώμα, κι ο άντρας μου με κάνει εικόνα.
  • Κακή μοίρα έχεις άντρα μου, ούλοι πνιγήκανε κι εσύ γλύτωσες.
  • Δεν θέλω άνδρα όμορφον να κάθεται σιμά μου, να συχνομπαρμπερίζεται και να πεινά η κοιλιά μου.

Φλερτ

  • Δε με θέλεις μιαν οργιά, δε σε θέλω μία τριχιά.
  • Μαριγούλα Μαριγώ, κι αν δε με θες, να κι εγώ!
  • Ήθελες κι εσύ κυρά μου, ήθελα κι εγώ ο καημένος.
  • Αν δεν κουνήσ’ η σκύλα την ουρά της, ο σκύλος δεν πάει κοντά της.
  • Πότε με τα καρύδια του, πότε με τον χαλβά του, ήφερε την καλόγρια εις τα θελήματά του.

Ερωτισμός

  • Να σε φυλάει ο Θεός από κουμπάρας μάτια κι από χήρας πόδια.

Σεξ

  • Φάε λάδι και έλα βράδυ.
  • Κάνει σαν τη χήρα στο κρεβάτι.
  • Μικρός στο μάτι, μεγάλος στο κρεβάτι.
  • Το συχνό σμίξιμο φέρνει και το μπήξιμο.
  • Η κότα και η γυναίκα τρώγονται με το χέρι.
  • Άντρας ο καλύτερος τσάχειλας και μύταρος.
  • Ανάρια ανάρια το φιλί, για να ‘χει νοστιμάδα.
  • Το συχνομπουκονάτο κάνει το κορμί δροσάτο.
  • Το πολύ το πηγαινέλα την τρελαίνει την κοπέλα.
  • Χήρας κώλος που πονάει, άλλα πράματα ζητάει.
  • Οι όψιμες θέλουν βροχές κι οι πρώιμες δροσούλες.
  • Γειτόνισσες, τις κότες σας κι ο πετεινός μου ελύθη.
  • Άντρα θέλω κάθε βράδυ κι ας κοιμάμαι στο σκοτάδι.
  • Ό,τι κάνουν οι βασίλισσες, το κάνουν κι οι μαγείρισσες.
  • Αλλού με τρίβεις δέσποτα κι αλλού έχω εγώ το πόνο.
  • Του φτωχού η κοιλία όταν γομούτε η ψωλίατ’ σκούτε.
  • Εκεί που βγάζεις το ψωμί σου, μη βάζεις το καυλί σου.
  • Άντρα μου, για να γκαστρωθώ δε μ’ ωφελούν τα ξόρκια.
  • Κάνε Γιάννο μ’ τη δουλειά σου, κι ύστερα και πάλι θεια σου.
  • Αμμουδιά στην αμμουδιά, πηδούσε ο μπάρμπας μου τη θεια.
  • Για να γίνεις ηγούμενος, πρέπει να σε πηδήξει ο προηγούμενος.
  • Το κάστανο θέλει κρασί και το καρύδι μέλι κι η όμορφη θέλει φιλί, πρωί και μεσημέρι.
  • Να ‘μουν το Μάη γάιδαρος, τον Αύγουστο κριάρι, όλους τους μήνες κόκορας και γάτος το Γενάρη.

Ομοφυλοφιλία

  • Τούρκο φίλευε και κώλο φύλαγε.
  • Πάρε κώλο-δώσε κώλο, γνώρισες τον κόσμο όλο.

Γάμος

  • Τα του γάμου πριν του γάμου.
  • Γάμος όψιμος, παιδιά της ορφάνιας.
  • Έκλασ’ η νύφη και σχόλασεν ο γάμος.
  • Άφησε το γάμο και πάει για πουρνάρια.
  • Κάλλιο στο παλούκι, παρά σώγαμπρος.
  • Δανεικά ‘ναι τα κούρταλα στο γάμο.
  • Γυναίκα και καρπούζι η τύχη τα διαλέγει.
  • Πάρε σκυλί από μαντρί, γυναίκα από σόι.
  • Άνθρωπος απάντρευτος είναι μισό ψαλίδι.
  • Μικρή γυναίκα έπαρε, να τη χαρείς μεγάλη.
  • Έχουμε ξένο το γαμπρό και δανεικιά τη νύφη.
  • Όλα είναι του μυαλού κι η παντρειά της τύχης.
  • Πριν να δούμε το γαμπρό, στολίσαμε τη νύφη.
  • Άμα θες σύντροφο άξο, πάρε νύφη από τη Νάξο.
  • Ζαβός ζαβή παντρεύτηκε, ζαβά παιδιά θα κάνουν.
  • Πάρ’ τον στο γάμο σου να σου πει και του χρόνου.
  • Επαντρεύθη ν’ ανασάνει κι εύρηκε μαλλί να ξάνει.
  • Στης ακρίβειας τον καιρό, βρήκα εγώ να παντρευτώ.
  • Ή μικρός-μικρός παντρέψου, ή μικρός καλογερέψου.
  • Εγώ καλά παντρεύτηκα κι ας κλαίει όποιος με πήρε.
  • Οι ακαμάτρες και οι τρελές έχουν τις τύχες τις καλές.
  • Να ‘χα του γαμπρού τη χάρη και της νύφης το καμάρι.
  • Όλη η βδομάδα του γαμπρού και η Κυριακή της νύφης.
  • Ο Θεός να σε φυλάει απ’ το άδικο και από κακιά γυναίκα.
  • Και ο μεγάλος γάμος κούρταλα κι ο μικρός κουρταλίσματα.
  • Για τον γαμπρό γεννά κι ο κόκκοτος, για τον υιό ούτε η κότα.
  • Ο πρώτος γάμος του Θεού, ο δεύτερος των ανθρώπων και ο τρίτος του δαίμονα.
  • Ό,τι έκανες γειτόνισσα εις το δικό μου γάμο, να μ’ αξιώσει ο Θεός διπλά να σου τα κάμω.
  • Χωστά χωστά τον έκαμε ο Μιχελής το γάμο, γιατί ήταν λίγα τα ψωμιά και το χωριό μεγάλο.
  • Η πρώτη μου γυναίκα μου, η δεύτερη κυρά μου, η τρίτη η στερνότερη ραβδί του κεφαλιού μου.
  • Ανύπαντρος σαν παντρευτεί δεν πρέπει να χορεύει, μόνο σακί στον ώμο του κριθάρι να μαζεύει.

Μοιχεία

  • Στους δύο τρίτος δε χωρεί.
  • Μικρή γυναίκα, μεγάλα κέρατα.
  • Γάμος εις τα γέρατα, ή σταυρός ή κέρατα.
  • Φάσκελά της που αγαπά παντρεμένο ή παπά.
  • Όσο καθίζει ο κερατάς, το κέρατό του αυξαίνει.
  • Ο άντρας μου είναι κερατάς κι εγώ καλή γυναίκα.
  • Όποιου φιλεί δυο στόματα, το ένα του βρωμάει.
  • Κεράτωνε τον άντρα σου και μάγια μην του κάνεις.
  • Σα λείπεις απ’ το γάμο σου, άλλος γλεντά τη νύφη.
  • Που θαρρευτεί στον εραστή, χωρίς άντρα απομένει.
  • Ο κουμπάρος την κουμπάρα δυο φορές την εβδομάδα.
  • Μ’ έκαμες κι εγέλασα, κι ήταν κι ο άντρας μου άρρωστος.
  • Χατίρι του μοιανού, χατίρι τ’ αλλουνού, κάνα παιδί απ’ τον άντρα μου.
  • Να ντρέπομαι τον έναν να ντρέπομαι τον άλλον, κεράτωσα τον άντρα μου.
  • Όταν θα μάθει ο κερατάς την τέχνη του κεράτου, μέλι και γάλα γίνεται με τη νοικοκυρά του.
  • Εγώ έλεγα να παντρευτώ να μη ξενοθερίζω,
    και τώρα που παντρεύτηκα να ξενοβοτανίζω;
  • Όπου έχει δυο αγαπητικιές χαρά έχει μεγάλη, γιατί όταν μαλώνει με τη μια, κινάει και πάει στην άλλη.
  • Αν με αγαπάει ο άνδρας μου, στην τύχη το ‘χω χάρη, αν με αγαπάει κι άλλος κανείς, το ‘χω κρυφό καμάρι.

Γονείς

  • Δες μάνα και πάρε κόρη.
  • Η μάνα γεννάει μα δεν μοιραίνει.
  • Ο άνδρας γεννά και η γυναίκα τίκτει.
  • Είχα πατέρα κι έκλανε, μάνα κι ετσιρλοκόπα.
  • Ό,τι κάνεις των γονιών σου, είναι όφελος δικό σου.
  • Που του γονιού του δεν γρικά, κακός κακού θα πάει.

Γυναίκα

  • Αγέρας και γυναίκα δεν κλειδώνονται.
  • Οι έμορφες γυρεύονται κι οι άξιες επαινούνται.
  • Οι μύλοι κι οι γυναίκες πάντα θέλουν να γυρίζουν.
  • Έχεις γυναίκα με μυαλό, έχεις στο σπίτι θησαυρό.

Παιδιά

  • Κάνε παιδιά να δεις καλό.
  • Παπά παιδί, διαόλου εγγόνι.
  • Παιδιά, σκατά και σύννεφα δεν πιάνονται.
  • Μεγαλώνει το γομάρι, κονταίνει το σαμάρι.
  • Γιος ο γαμπρός δε γίνεται κι η νύφη θυγατέρα.
  • Ο παπάς κι η παπαδιά, πέντε μήνες δυο παιδιά.
  • Θυμήσου τα δικά σου και συχώρα τα παιδιά σου.
  • Κάλλιο να κλάψει το παιδί παρά να κλάψει η μάνα.
  • Ο σκλάβος τον αφέντη του κι ο κύρης το παιδί του.
  • Το αγόρι αφότου γεννηθεί, η κόρη αφού κατασταθεί.
  • Έχεις παιδιά, να τα χαίρεσαι. Δεν έχεις, να χαίρεσαι.
  • Του παιδιού μου το παιδί, είναι δυο φορές παιδί μου.
  • Στου καλότυχου την πόρτα, θηλυκό γεννιέται πρώτα.
  • Σ’ όποιον δε δίνει ο Θεός παιδιά, δίνει ο διάολος ανίψια.
  • Του παιδιού η κοιλιά κοφίνι και τρελός όποιος του δίνει.
  • Αν κλωτσάς τα γονικά σου, θα το βρεις απ' τα παιδιά σου.
  • Αν κάμεις και καλά παιδιά, τα πλούτη τι τα θες.
    Αν κάμεις και κακά παιδιά, τα πλούτη τι τα θες.

Φιλία

  • Τέτοιος φίλος τέτοια πίτα.
  • Μπρος φίλος και πίσω σκύλος.
  • Βρήκε ο Φίλιππος το Ναθαναήλ.
  • Αδειανό βαρέλι, φίλο δεν πιάνει.
  • Φίλος επιζήμιος εχθρός επικαλείται.
  • Ο καλός ο φίλος στην ανάγκη φαίνεται.
  • Αγορά τοις μετρητοίς και φιλία διαρκής.
  • Αν δε ταιριάζαμε, δεν θα συμπεθεριάζαμε.
  • Αγάπα το φίλο σου με τα ελαττώματά του.
  • Κάλλιο δολερό εχθρό παρά δολερό φίλο.
  • Όταν έχει το πουγκί σου, όλοι είναι φίλοι σου.
  • Δείξε μου το φίλο σου, να σου πω ποιος είσαι.
  • Αρβανίτη αν κάνεις φίλο, κράτα και κανένα ξύλο.
  • Φίλος τον φίλον έκραζε και ο νοικοκύρης έβραζε.
  • Οι καλοί λογαριασμοί κάνουν τους καλούς φίλους.
  • Τον σκύλο κάνε σύντεκνο και το ραβδί σου βάστα.
  • Καινούριο φίλο έπιασες, παλιό μη λησμονήσεις.
  • Αν έχεις τέτοιους φίλους, τι τους θέλεις τους εχθρούς.
  • Η ευτυχία κάνει φίλους και η δυστυχία τους δοκιμάζει.
  • Φίλοι μου στην ανάγκη μου, κι εχθροί μου στη χαρά μου.
  • Κάλλιο ένας φρόνιμος οχτρός παρά ένας φίλος παλαβός.
  • Οι πλούσιοι έχουν τους κόλακες, και οι φτωχοί τους φίλους.

Συναντήσεις

  • Κατά φωνή και γάιδαρος.
  • Βουνό με βουνό δε σμίγει.
  • Μικρός που είναι ο κόσμος!
  • Όσοι αγαπιώνται, συχνά απαντιώνται.
  • Το συχνό σμίξιμο φέρνει και το μπήξιμο.
  • Κάθε πρώτη του μηνός, για δεσπότης, για φανός.
  • Ο Χάρος φίλους και εχθρούς σ' ένα τραπέζι σμίγει.

Συναναστροφές

  • Όμοιος τον όμοιο κι η κοπριά στα λάχανα.
  • Κάνεις το χωριάτη φίλο; Κράτα και κομμάτι ξύλο.
  • Αντάμα πάμε, Δέσποτα, και πάμε όπου ορίζεις.
  • Πάρε κώλο-δώσε κώλο, γνώρισες τον κόσμο όλο.
  • Όπου τάβλα και ποτήρι, δέξου και τον κυρ-Σωτήρη.
  • Με στραβό σαν κοιμηθείς, το πρωί θ’ αλληθωρίζεις.
  • Πες μου ποια είν’ η συντροφιά σου, να σου πω την καταντιά σου.
  • Όμοιος τον όμοιο γύρευε, πουτάνα την πουτάνα, κι ο κερατάς τον κερατά να περπατούν αντάμα.

Χαιρετισμοί

  • Καλώς τονα κι ας άργησε.
  • Καλώς τον άγιο του Θεού, τον παξιμαδοκλέφτη.
  • Όπου δεις κακή γυναίκα δυο βολές τηνε χαιρέτα.

Υπόληψη

  • Νηστικός περνάς, γυμνός όχι.
  • Ο λύκος τη φωλιά του δεν τη μαγαρίζει.
  • Κάλλιο να σου βγει το μάτι παρά το όνομα.
  • Η τιμή τιμή δεν έχει και χαρά στον που την έχει.
  • Έχε καθάριο πρόσωπο, για τους κακούς γειτόνους.
  • Κάλλια ‘χω να με βλαστημούν, παρά να με λυπούνται.
  • Όσο καλός κι αν είναι ο γάιδαρος, πάλε γάιδαρο τον κράζουν.

Κουτσομπολιό

  • Ανάθεμα τα στόματα που κάνουν ανακατώματα.

Ομιλία

  • Είπες λόγο κι έκαψες λόγγο.
  • Λόγο είπα, λόγγο δεν έκαψα!
  • Μιλάν’ όλοι, μιλάνε κι οι κώλοι.
  • Όποιος δε μιλάει, τον θάφτουν ζωντανό.
  • Της καρδιάς το κλειδί ο λόγος το κρατεί.
  • Ή μίλαε όπως φορείς ή φόραε όπως μιλείς.
  • Η γλώσσα κόκαλα δεν έχει και κόκαλα τσακίζει.
  • Το χρήμα κάνει ρήτορα κι η φτώχεια κακομοίρη.
  • Λόγον και πέτραν έριξες, δεν θα τα ξαναπιάσεις.
  • Μεγάλη μπουκιά φάε, μεγάλη κουβέντα μην πεις.
  • Τότε λαλούν τ’ αηδόνια όταν πάψουν τα κοράκια.
  • Τα βόδια τα δένουν απ’ τα κέρατα, τον άνθρωπο απ’ το λόγο του.
  • Ο λόγος εις την ώρα του χίλια φλουριά αξίζει, κι αν δεν τον πεις στην ώρα του, τίποτα δεν αξίζει.

Βραχυλογία

  • Τα λίγα λόγια ζάχαρη και τα καθόλου μέλι.
  • Όσο λιγότερο μιλάς τόσο περισσότερο ακούς.
  • Λίγα λόγια και δεμένα, όχι πολλά και μπερδεμένα.
  • Τα δόντια τα ‘δωσε ο Θεός να συγκρατούν τη γλώσσα.

Φλυαρία

  • Τα πολλά λόγια είναι φτώχεια.
  • Γλώσσα παπούτσι, μυαλό κουκούτσι.
  • Όποιος πολλά ομιλεί, πολλά σφάλλει.
  • Με το στόμα μπάρα-μπάρα, με τα χέρια κουλαμάρα.
  • Είπα ‘γω πολλά και σώνει, ας λαλήσει κι άλλο αηδόνι.
  • Ο άμωρος λόγος κι ο κάλπικος παράς μένει στο νοικοκύρη.

Ακρόαση

  • Πόρδου άκουσμα, σκατού μαντάτο.
  • Βαρεί τη θύρα, ν' ακούσει η παραθύρα.
  • Γέρου πορδή μην ακούς, λόγο ν’ ακούς.
  • Όποιον λόγο πεις, τέτοιον και θ’ ακούσεις.
  • Στου κουφού την πόρτα, όσο θέλεις βρόντα.
  • Όποιος μιλάει σπέρνει κι όποιος ακούει θερίζει.
  • Απ’ όπου έρχεται η βοή, έρχεται και το μελίσσι.
  • Ο κουφός και ο κλανιάρης πάνε δίπλα στα νταούλια.
  • Φτωχού καμπάνα δεν αχάει, του πλούσιου ξεκουφαίνει.

Σιωπή

  • Η σιωπή είναι χρυσός.
  • Γάτα πού μουλώνει, ποντικούς μαζώνει.

Απόκρυψη

  • Όποιος κρύβει την αρρώστια του, πάει με δαύτη.
  • Στου βοδιού το κέρατο να κρυφτείς, δε γλιτώνεις.
  • Εμακρύναν οι ποδιές σου, σκεπαστήκαν οι πομπές σου.

Μυστικά

  • Ό,τι ξέρει ο μυαλός μου δεν τα ξέρει ο καλός μου.
  • Ο κόσμος το ‘χει τούμπανο κι εμείς κρυφό καμάρι.
  • Όσα ξέρει ο νοικοκύρης, δεν τα ξέρει ο κόσμος όλος.
  • Μυστικό που το ξέρουν τρείς το ξέρει ο κόσμος όλος.
  • Μη το πεις του φίλου σου να μην το μάθει ο εχθρός σου.

Ασυνεννοησία

  • Εγώ μιλάω, γαϊδούρια κλάνουνε.
  • Τι κάνεις Γιάννη; Κουκιά σπέρνω.
  • Δεν είν’ βρακί, μόν’ είν’ βρακόπανο.
  • Μαζί μιλάμε και χώρια καταλαβαίνουμε.
  • Άλλα αντ’ άλλα, της Παρασκευής το γάλα.
  • Από την πόλη έρχομαι και στην κορυφή κανέλα.
  • Άλλα λέει η θεια μου κι άλλα ακούν τ’ αυτιά μου.
  • Μαντζουράνα στο κατώφλι, γάιδαρος στα κεραμίδια.
  • Εγώ το λέω στον σκύλο μου κι ο σκύλος στην ουρά του.

Συγχώρεση

  • Στο χωριό μου το συγγνώμη το λένε μισοχέσι.

Έπαινος & Κολακεία

  • Ποιος παινάει τη νύφη μας; η τσιμπλιάρα η μάνα της.
  • Άμα δεν παινέψεις το σπίτι σου, θα πέσει να σε πλακώσει.
  • Οι πλούσιοι έχουν τους κόλακες, και οι φτωχοί τους φίλους.
  • Παίνευε τον καλό να γίνει καλύτερος, παίνευε τον κακό να γίνει χειρότερος.
  • Ο κόλακας κι ο κόρακας έχουν το ίδιο χρώμα, ο ένας το ‘χει στην ψυχή κι ο άλλος εις το σώμα.

Δώρα

  • Το δώρο έχει αντίδωρο.
  • Ξύδι χάρισμα, γλυκό σαν μέλι.
  • Χάρισμα χωρίς χάρη δε γίνεται.
  • Δώρο αν είναι και μικρό, μεγάλη χάρη έχει.
  • Με λαγούς και με περδίκια, τ’ άδικα τα κάνεις δίκια.
  • Όταν σου χαρίζουν ένα γάιδαρο, μην τον κοιτάς στα δόντια.

Συμβουλές

  • Γέρου πορδή μην ακούς, λόγο ν’ ακούς.
  • Μήτε όλα του γιατρού μήτε όλα του παπά.
  • Άκουε τον πατέρα σου κι ορμήνευε το γιο σου.
  • Άκουσε γέρου συμβουλή και παιδεμένου γνώση.
  • Καμιά φορά κι ο άγνωστος, φρόνιμη γνώμη δίνει.
  • Μην απελπίζεις άνθρωπο με τη δική σου γνώση, γιατί δεν ξέρεις ο Θεός τι έχει να του δώσει.
  • Γερόντων πάρε τη βουλή κι ανθρώπων μαθημένων, οπού έχουνε πολύ ψωμί και αλάτι φαγωμένο.

Παρηγοριά

  • Στον άρρωστο το γιατρικό, στον πονεμένο ο λόγος.
  • Όποιος λέει τον πόνο του, βρίσκει τη γιατρειά του.
  • Παρηγοριά στον άρρωστο ώσπου να βγει η ψυχή του.
  • Πήγα να πω τον πόνο μου και μου ‘πιασαν τον κώλο μου.
  • Μοιρασμένη χαρά, διπλή χαρά. Μοιρασμένος πόνος, μισός πόνος.

Συμβιβασμός

  • Από κακοπληρωτή κι ένα σακί άχερο.
  • Στην αναβροχιά, καλό είν’ και το χαλάζι.
  • Απ’ τα ολότελα, καλή και η Παναγιώταινα.
  • Αν δεν είναι νωπόν, ας είν’ και παστωμένον.
  • Καβαλικεύω γάιδαρο ώσπου να βρω ένα άτι.
  • Έφαγες το κουλούρι σου, κάτω τη μούρη σου.
  • Όταν σου πέφτουνε τα δόντια, θα το φας νερόβραστο.

Υποτέλεια

  • Σφάξε με, αγά μου, ν’ αγιάσω.
  • Το γαϊδούρι το δεμένο τρώει χορτάρι διαλεγμένο.
  • Αν δεν γονάτιζε η καμήλα, δεν θα την φορτώνανε.

Προστασία

  • Αρνί που βλέπει ο Θεός, ο λύκος δεν το τρώει.
  • Οπ’ έχει φίλο τον Κατή, τον Μπέη δε φοβάται.
  • Του ακαμάτη το τσουκάλι ο Θεός το μαγειρεύει.
  • Δεν βλέπει ο στραβός, αλλά βλέπει ο Θεός.
  • Με τον αητό που κάθομαι κουρούνες δεν φοβάμαι.

Προσβολές

  • Τον ξεδιάντροπο φτύνανε κι έλεγε ψιχαλίζει.
  • Να σε χέσω Γιάννη, να σ’ αλείψω μέλι να γιάνει.
  • Είπαν τα γαϊδουρόπουλα τη μάνα τους γαϊδούρα.
  • Να ζήσει όποιος μ’ έβρισε, να σκάσει όποιος μου το ‘πε.
  • Αν φτύσεις πάνω, φτύνεις τα μούτρα σου κι αν φτύσεις κάτω φτύνεις τα γένια σου.

Ανταγωνισμός

  • Παπάς παπά καλό δεν θέλει.
  • Ο μουσαφίρης δε θέλει άλλο μουσαφίρη.

Συγκρούσεις

  • Ρωμιών καυγάς, Τούρκων χαλβάς.
  • Δυο γάιδαροι μαλώνανε σε ξένο αχυρώνα.
  • Άμα δε θέλει ο ένας, οι δύο δε μαλώνουν.
  • Σε καΐκι και σε σπίτι, η αθιβολή δε λείπει.
  • Εγώ με το ψαλίδι κι αυτός με το τσεκούρι.
  • Όποιος φτύνει κατά πάνω, φτύνει τα μούτρα του.
  • Κάλλιο λόγια στο χωράφι, παρά μάγκανα στ’ αλώνι.
  • Όταν τα σκυλιά τρώγονται, ο λύκος τρώει τα πρόβατα.
  • Όποιος πήρε πέτρα και σταθεί, κανείς να μην τον λυπηθεί.
  • Όταν χτυπιούνται δυο σταμνιά, το ένα απ' τα δυο θα σπάσει.
  • Είπ’ ο ένας το ‘να, ο άλλος τ’ άλλο κι ο παπάς το «Κύριε ελέησον».
  • Κυλά η πέτρα εις τ’ αυγό, αλίμονο στ’ αυγό. Κυλά τ’ αυγό στην πέτρα αλίμονο στ’ αυγό.

Κατηγορώ

  • Όλα τα στραβά καρβέλια η νύφη μας τα κάνει.
  • Για σένα μαυρομάτα μου έβγαλα εγώ τα μάτια μου.

Εχθροί

  • Το νερό με τη φωτιά φίλοι δε γίνονται.
  • Το ποτάμι κοιμάται, ο οχτρός δεν κοιμάται.
  • Φίλος που γίνηκε εχθρός, ποτέ δεν ήταν φίλος.
  • Αν έχεις τέτοιους φίλους, τι τους θέλεις τους εχθρούς.

Μοναξιά

  • Σαν την καλαμιά στον κάμπο.
  • Η μοναξιά κάνει τον κλέφτη.
  • Όλοι αντάμα κι ο ψωριάρης χώρια.
  • Μοναχός σου μήτε στον παράδεισο.
  • Το πρόβατο το μοναχό, εκείνο τρώει ο λύκος.
  • Ο άνθρωπος ο μοναχός και στο φαΐ περνά κακώς.

Φασαρία

  • Οι γύφτοι τα μαλώματα για πανηγύρια τα ‘χουν.
  • Μην κάνεις μη σου κάνουνε, μην πεις να μη σου πούνε, σε ξένη πόρτα μη χτυπάς, γιατί τη δική σου σπούνε.

σελίδα 9 από 17

«προηγούμενη σελίδαεπόμενη σελίδα»

Συγγενές είδος με τις παροιμίες είναι και οι Παροιμιακές Φράσεις

Ξένες Παροιμίες υπάρχουν στη σελίδα: Ξένες Παροιμίες

Επιπλέον, αρκετές «βωμολοχικές» παροιμίες θα βρείτε στα: Ακατάλληλα

Πολύ κοντά στις παροιμίες είναι και οι: Θυμόσοφες Ρήσεις

Για αποκλειστικά αρχαίες παροιμίες υπάρχει η σελίδα:
Αρχαίες Ελληνικές Παροιμίες










Widgets με Γνωμικά για την Ιστοσελίδα σας.
Αν θέλετε να ενσωματώσετε στο blog ή στην ιστοσελίδα σας widgets με Γνωμικά που τροφοδοτούνται από τη βάση δεδομένων του Γνωμικολογικού, μπορείτε να τα βρείτε εδώ.


Τα δικά σας σχόλια


comments powered by Disqus


τσολιας

 
Σχετικό Γνωμικό
Η ευφυΐα και το πνεύμα ενός έθνους φαίνονται από τις παροιμίες του.
Φρ. Βάκων






Δείγμα Γνωμικών



Υποστήριξη





Τα Δημοφιλέστερα





 
Δεν απαγορεύεται η αντιγραφή του περιεχομένου της ιστοσελίδας!
To σωστό όμως είναι να αναφέρεται πάντα η πηγή.
Creative Commons License    This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License

2008-2015: Manolis Papathanassiou