Γνωμικολογικον

Αποφθέγματα, Γνωμικά, Αφορισμοί, Ρητά, Παροιμίες
 
 
 

Ηράκλειτος




Ηράκλειτος, 544-484 π.Χ. , Ίων φιλόσοφος
Ο «Σκοτεινός Φιλόσοφος»
Ηράκλειτος βιογραφικόTo αντικείμενο της φιλοσοφίας του είναι ο εσωτερικός ρυθμός, ο Λόγος για τον οποίο κινείται και ρυθμίζεται. Ο Ηράκλειτος είναι ο φιλόσοφος του αιώνιου γίγνεσθαι. Η κίνηση αυτή του γίγνεσθαι εκφράζεται με την συνεχή ροή του ποταμού που ολοένα ανανεώνεται. Μέσα στον Λόγο, ο Ηράκλειτος, δένει ένα μόνο υλικό στοιχείο, το Πυρ. Η ύπαρξη του Πυρός δημιουργεί μαζί με τον Λόγο ένα κόσμο άπειρο, άναρχο, ανώλεθρο, αυτορυθμιζόμενο που μετατρέπεται σε ποικίλες μορφές. Ο κόσμος αυτός είναι η αρμονία των αντιθέσεων. Το καλό και το κακό είναι οι αντίθετες όψεις του ίδιου πράγματος.
Το μοναδικό σύγγραμμα που γνωρίζουμε ότι άφησε ο Ηράκλειτος είναι με τίτλο "Περί φύσεως" και διαιρείται σε τρία μέρη : για το σύμπαν, για την πολιτική και για τη θεολογία. Το έργο αυτό γράφτηκε με ασάφεια για να γίνει κατανοητό μόνο από ικανούς ανθρώπους και αφιερώθηκε στο ιερό της Εφέσιας Αρτέμιδος, σύμβολο ελληνικού και ανατολικού πολιτισμού. Όταν ο Σωκράτης διάβασε το έργο του Ηράκλειτου είπε "αυτά που κατάλαβα είναι σπουδαία, νομίζω όμως ότι είναι εξίσου σπουδαία και αυτά που δεν μπόρεσα να καταλάβω. Ωστόσο χρειάζεται να είσαι ένας δεινός κολυμβητής σαν αυτούς από τη Δήλο για να μην πνιγείς μέσα στο βιβλίο του"

Αριθμός Αφορισμών: 52Αναγνώσεις: 164,990

Αρχαία Γνωμικά

Τα πάντα ρει και ουδέν μένει.


άρεσε σε 664
Ήθος ανθρώπω δαίμων.

απόδοση: ο χαρακτήρας του ανθρώπου είναι το πεπρωμένο του


άρεσε σε 398
Εάν μη έλπηται ανέλπιστον, ουκ εξευρήσει.

μτφρ: αν δεν ελπίζεις το ανέλπιστο, δεν θα το βρεις.


άρεσε σε 371
Πόλεμος πάντων μεν πατήρ εστί, πάντων δε βασιλεύς. Και τους μεν θεούς έδειξε, τους δε ανθρώπους, τους μεν δούλους εποίησε, τους δε ελευθέρους.


άρεσε σε 305
Κόσμον τονδε, τον αυτόν απάντων, ούτε τις θεών ούτε ανθρώπων εποίησεν, αλλ' ην αεί και έστιν και έστε πύρ αείζωον.


άρεσε σε 243
Βλαξ άνθρωπος επί παντί λόγω επτοήσθαι φιλεί.

μτφρ: ο βλάκας θέλει να πτοείται με το παραμικρό


άρεσε σε 194
Αγαθόν και κακόν ταυτόν.


άρεσε σε 189
Οδός άνω και κάτω μία.

ερμηνεία: Ο δρόμος που πάει προς τα πάνω είναι ο ίδιος δρόμος που πάει προς τα κάτω


άρεσε σε 188
Ποταμώ ουκ έστιν εμβήναι δις τω αυτώ.

μτφρ: δεν μπορείς να μπεις δυο φορές στο ίδιο ποτάμι


άρεσε σε 178
Είς εμοί μύριοι, εάν άριστος εί.


άρεσε σε 150
Ξυνόν γαρ αρχή και πέρας επί κύκλου περιφερείας.

μτφρ: σε έναν κύκλο, κάθε σημείο είναι ταυτόχρονα και αρχή και τέλος.


άρεσε σε 135
Απόντι μη μάχου.

μτφρ: μην τα βάζεις με κάποιον που είναι απών


άρεσε σε 133
Ύες βορβόρω ήδονται μάλλον ή καθαρώ ύδατι.

μτφρ: τα γουρούνια ευχαριστιούνται περισσότερο στον βούρκο, παρά στο καθαρό νερό


άρεσε σε 125
Εδιζησάμην εμεωυτόν.

μτφρ: αναζήτησα τον εαυτό μου


άρεσε σε 116
Εκ πάντων εν και εξ ενός πάντα.


άρεσε σε 107
Ο δε γε Ηράκλειτος έλεγε την οίησιν προκοπής εγκοπήν.

μτφρ: η έπαρση είναι εμπόδιο της προκοπής


άρεσε σε 104
Μη λάλει προς ηδονήν.

μτφρ: να μη μιλάς μόνο και μόνο επειδή αυτό σε ευχαριστεί


άρεσε σε 101
Φύσις κρύπτεσθαι φιλεί.


άρεσε σε 93
Τα ανθρώπων δοξάσματα παίδων αθύρματα.

μτφρ: οι γνώμες των ανθρώπων είναι παιδιάστικα παιχνίδια.


άρεσε σε 86
Χρόνος παις εστι παίζων πεττεύων. Παιδός η βασιλεία.


άρεσε σε 84
Κρύπτειν αμαθίην κρέσσον, ή ες το μέσον φέρειν.

μτφρ: καλύτερα να κρύβεις την αμάθειά σου παρά να την φανερώνεις


άρεσε σε 84
Μεταβάλλον αναπαύεται

ερμηνεία. Στην αλλαγή βρίσκουν τα πράγματα ανάπαυση


άρεσε σε 82
Τοις εγρηγορόσιν ένα και κοινόν κόσμον είναι, των δε κοιμωμένων έκαστον εις ίδιον αποστρέφεσθαι.


άρεσε σε 81
Ήλιος ούκ αν υπερβήσεται μέτρα.

μτφρ: [ακόμα και] ο ήλιος δεν μπορεί να υπερβεί τα μέτρα [που του αναλογούν]


άρεσε σε 81
Ψυχήσιν Θάνατος ύδωρ γενέσθαι, ύδατι δε θάνατος γην γενέσθαι, εκ γης δε ύδωρ γίνεται, εξ ύδατος δε ψυχή.


άρεσε σε 80
Τα ψυχρά θέρεται, θερμόν ψύχεται, υγρόν αυαίνεται, καρφαλέον νοτίζεται.

μτφρ: τα ψυχρά θερμαίνονται, το θερμό ψύχεται, το υγρό ξεραίνεται, το στεγνό δροσίζεται.


άρεσε σε 79
Πολυμαθίη νόον ου διδάσκει.


άρεσε σε 76
Εστιν ειμαρμένα πάντα.


άρεσε σε 67
Θάλαττα ύδωρ καθαρώτατον και μιαρώτατον, ιχθύσι μεν πότιμον και σωτήριον, ανθρώποις δε άποτον και ολέθριον.


άρεσε σε 63
Μη εική περί των μεγάλων συμβαλλώμεθα.

μτφρ: να μην ασχολούμαστε επιπόλαι με τα μεγάλα ζητήματα


άρεσε σε 60
Πολυμαθίη-κακοτεχνίη.


άρεσε σε 56
Όνους σύρματ’ αν ελέσθαι ή χρυσόν.

μτφρ: Τα γαϊδούρια προτιμούν τα τρώνε σκουπίδια παρά χρυσό.


άρεσε σε 49
Μάχεσθαι χρη τον δήμον υπέρ του νόμου ώσπερ τείχους.


άρεσε σε 47
Λιμός κόρον εποίησε, κάματος ανάπαυσιν.


άρεσε σε 46
Ακούσαι ουκ επιστάμενοι ουδ’ επείν.

μτφρ: μην ξέροντας να ακούν δεν ξέρουν και να μιλούν


άρεσε σε 41
Ο ήλιος, καθάπερ ο Ηράκλειτος φησι, νέος εφ’ ημέρη εστίν.

μτφρ: ο ήλιος, όπως λέει και ο Ηράκλειτος, κάθε μέρα είναι καινούργιος


άρεσε σε 33
Αθάνατοι θνητοί, θνητοί αθάνατοι, ζώντες τον εκείνων θάνατον, τον δε εκείνων βίον τεθνεώτες.

μτφρ: οι αθάνατοι είναι θνητοί, οι θνητοί είναι αθάνατοι που ζουν το θάνατο εκείνων ενώ πεθαίνουν τη ζωή εκείνων


άρεσε σε 33
Θάνατός εστιν οκόσα εγερθέντες ορέομεν, οκόσα δε εύδοντες ύπνος.

μτφρ: Θάνατος είναι όσα βλέπουμε ξύπνιοι, ενώ όσα [βλέπουμε] κοιμισμένοι [είναι] ύπνος


άρεσε σε 30
Αρηϊφάτους θεοί τιμώσι και άνθρωποι.

αρηϊφάτους=αυτούς που έφαγε ο Άρης (δηλ. ο πόλεμος)


άρεσε σε 25
Ύβριν χρη σβεννύναι μάλλον ή πυρκαϊήν.

μτφρ: προτιμότερο να σβήνεις την υπεροψία παρά την πυρκαγιά


άρεσε σε 24
Οφθαλμοί γαρ των ώτων ακριβέστεροι μάρτυρες.


άρεσε σε 23
Αγχιβασίην

πιθανότερη μετάφραση: προσέγγιση αμφισβητώντας


άρεσε σε 20
Και ο κυκεών διίσταται μη κινούμενος.

μτφρ: ακόμα και ο χυλός κόβει όταν δεν ανακατεύεται


άρεσε σε 16
Αι ψυχαί οσμώνται καθ΄ Άιδην.

μτφρ: οι ψυχές στον Άδη μυρίζουν


άρεσε σε 12
Τιμαί θεούς και ανθρώπους καταδουλούνται.


άρεσε σε 12
Νέκυες κοπρίων εκβλητότεροι.

μτφρ: οι νεκροί είναι πιο άχρηστοι από την κοπριά


άρεσε σε 12
Περί μεγέθους ηλίου: εύρος ποδός ανθρωπείου.


άρεσε σε 10
Ο θεός ημέρη ευφρόνη, χειμών θέρος, πόλεμος ειρήνη, κόρος, λιμός.

μτφρ: Ο θεός είναι ημέρα νύχτα, χειμώνας καλοκαίρι, πόλεμος ειρήνη, κόρος λιμός.


άρεσε σε 7
Ηδονήν, μέγιστον κακού δέλεαρ.


άρεσε σε 7
Χαλεπώτερον ηδονῇ μάχεσθαι ή θυμῷ.

μτφρ: Είναι πιο δύσκολο να αντιστέκεσαι στην ηδονή παρά στο θυμό.


άρεσε σε 6
Συνάψιες όλα και ουχ όλα, συμφερόμενον διαφερόμενον, συνάδον διάδον, και εκ πάντων εν και εξ ενός πάντα.

μτφρ: οι συνδέσεις είναι όλα κι όχι όλα, ομόνοια, διχόνοια, συμφωνία, ασυμφωνία, και το Ένα γεννιέται απ' όλα και από το Ένα όλα.


άρεσε σε 4

Αφορισμοί

Το πρωί είναι το ξεκίνημα της νύχτας. Η γέννηση είναι το ξεκίνημα του θανάτου


άρεσε σε 230








Παρόμοιες Πηγές Γνωμικών



Μανώλης Παπαθανασίου   2008 – 2018


Παρόμοιες πηγές

 Αριστοτέλης

 Πλάτων

 Δημόκριτος

 Σόλων

 Σωκράτης

 Θαλής ο Μιλήσιος

 Επίκτητος

 Επίκουρος

 Βίας ο Πριηνεύς

 Διογένης

 Πιττακός

 Πυθαγόρας

 Αντισθένης

 Χίλων

 Περίανδρος

 Κλεόβουλος

 Αναξαγόρας

 Ανάχαρσις

 Βίων Βορυσθενίτης

 Αρίστιππος

 Ξενοφάνης

 Ζήνων ο Κιτιεύς

 Θεόφραστος

 Αρχύτας

 Διαγόρας ο Μήλιος






Δημοφιλεις Συγγραφεις
1 Νίκ. Καζαντζάκης
2Οδυσσέας Ελύτης
3Νίτσε
4 Όσκαρ Ουάιλντ
5 Βίκτωρ Ουγκώ
6 Φρόυντ
7 Σωκράτης
8 Γκαίτε
9 Σαίξπηρ
10 Κομφούκιος
11 Αλμπέρ Καμύ
12 Καβάφης
13 Αϊνστάιν
14 Αριστοτέλης
15 Ωνάσης
16 Πλάτων
17 Ζαν-Πωλ Σαρτρ
18 Λα Ροσφουκώ
19 Γούντυ Άλλεν
20 Μαρκ Τουαίην
21 Μαχάτμα Γκάντι
22 Γιώργος Σεφέρης
23 Τσώρτσιλ
24 Ηράκλειτος
25 Λάο Τσε
26 Τζ.Μπέρναρ Σω
27 Ναπολέων
28 Επίκουρος
29 Μπίσμαρκ
30 Καρλ Μαρξ
31 Γιάννης Ρίτσος
32 Μένανδρος
33 Πωλ Βαλερύ
34 Σοπενχάουερ
35 Κώστας Βάρναλης
36 Βολταίρος
37 Νίκος Καββαδίας
38 Νικολό Μακιαβέλι
39 Ντοστογιέφσκι
40 Καρυωτάκης